De aanstelling van een bewindvoerder

De aanstelling van een bewindvoerder verloopt via een procedure bij de vrederechter.

Evocaat legt uit hoe die procedure verloopt.

Wat is een bewind?

Een bewind is een juridische beschermingsmaatregel voor een meerderjarige die voor bepaalde handelingen met betrekking tot de persoon, de goederen of beide onbekwaam wordt verklaard.

De meerderjarige voor wie die maatregel geldt, is de beschermde persoon. Om de belangen van de beschermde persoon te beschermen, stelt de vrederechter een bewindvoerder aan. De bewindvoerder treedt op voor de handelingen die de beschermde persoon niet langer zelf kan of mag stellen.

Wie kan een bewind vragen?

Een bewind kan worden gevraagd door:

• de te beschermen persoon;
• elke belanghebbende;
• de procureur des Konings;
• de vrederechter zelf.

De procedure kan dus worden opgestart door de betrokkene zelf, maar ook door andere personen of instanties wanneer bescherming nodig blijkt.

Verzoekschrift bij de bevoegde vrederechter

De procedure begint met een verzoekschrift bij de bevoegde vrederechter. Dat verzoekschrift moet de wettelijk vereiste gegevens bevatten.

Het verzoekschrift vermeldt:

• de datum van de aanvraag;
• de naam, voornaam, het beroep en de woonplaats van de verzoeker;
• de graad van verwantschap of de relatie tot de betrokkene;
• het doel van het verzoek en een korte motivering;
• de gegevens van de te beschermen persoon en, in voorkomend geval, van de partner of de ouders;
• de bevoegde vrederechter.

De verzoeker of de advocaat van de verzoeker moet het verzoekschrift ondertekenen.

Stukken bij het verzoekschrift

Bij het verzoekschrift moeten ook de vereiste stukken worden gevoegd.

Verplicht zijn:

• een attest van verblijfplaats of woonplaats van de te beschermen persoon, dat niet ouder is dan vijftien dagen;
• een omstandige geneeskundige verklaring, eveneens niet ouder dan vijftien dagen.

De geneeskundige verklaring moet afkomstig zijn van een arts die geen verwant is van de betrokkene en niet verbonden is aan de instelling waar de betrokkene verblijft. De verklaring beschrijft de gezondheidstoestand en het gebrek aan wilsbekwaamheid.

Het verzoekschrift kan daarnaast, indien mogelijk, ook bijkomende gegevens bevatten, zoals:

• informatie over het vermogen of de goederen;
• de namen en adressen van naaste meerderjarige familieleden tot de tweede graad;
• een voorstel voor de persoon die als bewindvoerder kan worden aangesteld;
• een voorstel over de bevoegdheden die aan de bewindvoerder kunnen worden toegekend.

Wanneer het verzoekschrift onvolledig is, krijgt de verzoeker acht dagen om het aan te vullen.

Onderzoek door de vrederechter

De vrederechter onderzoekt of een beschermingsmaatregel noodzakelijk is. Daarbij beoordeelt de vrederechter de persoonlijke situatie van de betrokkene, de gezondheidstoestand en, voor het bewind over de goederen, ook de aard en samenstelling van het vermogen.

Op basis van dat onderzoek beslist de vrederechter:

• of bescherming nodig is;
• voor welke handelingen bescherming nodig is;
• of de bescherming betrekking heeft op de persoon, de goederen of beide;
• of bijstand volstaat of vertegenwoordiging nodig is.

De vrederechter bepaalt dus niet alleen of een bewind nodig is, maar ook hoe ver de bescherming moet gaan.

Beschikking van de vrederechter

De vrederechter legt de beslissing vast in een beschikking. Die beschikking bepaalt de inhoud van het bewind en de opdracht van de bewindvoerder.

De beschikking vermeldt:

• wie als bewindvoerder wordt aangesteld;
• voor welke handelingen de beschermde persoon onbekwaam is;
• of het bewind betrekking heeft op de persoon, de goederen of beide;
• of de bewindvoerder optreedt via bijstand of via vertegenwoordiging.
• De beschikking vormt daarmee het juridische kader van het bewind.

Aanvaarding van de opdracht en bekendmaking

De griffier brengt alle betrokkenen op de hoogte van de beslissing.

De aangestelde bewindvoerder heeft acht dagen om schriftelijk te bevestigen dat de opdracht wordt aanvaard.

De beslissing wordt binnen vijftien dagen na de uitspraak bekendgemaakt in het Belgisch Staatsblad. Die bekendmaking is van belang voor derden, zoals banken, notarissen en overheidsdiensten.